MEDYA MERKEZİ

MEDYA MERKEZİ

TOBB Yabancı Sınır Kapılarına da Talip
Eklenme Tarihi : 11.01.2009

Gümrük ve Turizm İşletmeleri adıyla şu ana kadar sınır kapılarının modernizasyonuna yaklaşık 200 milyon dolar harcayan TOBB, şubat başında Kapıkule ve Sarp’ın açılışını yapmaya hazırlanıyor. Bu iki nokta için 100 milyon dolar harcayan TOBB, şimdi de gözünü Bulgaristan ve Gürcistan’ın kendi sınır kapılarına dikti. Her iki ülkeyle de sınır kapılarının modernizasyonuna için görüşmelere başlayan TOBB, özellikle Gürcistan’da son aşamaya geldi.

Haber Küpürü

Gümrük ve Turizm İşletmeleri adıyla şu ana kadar sınır kapılarının modernizasyonuna yaklaşık 200 milyon dolar harcayan TOBB, şubat başında Kapıkule ve Sarp’ın açılışını yapmaya hazırlanıyor. Bu iki nokta için 100 milyon dolar harcayan TOBB, şimdi de gözünü Bulgaristan ve Gürcistan’ın kendi sınır kapılarına dikti. Her iki ülkeyle de sınır kapılarının modernizasyonuna için görüşmelere başlayan TOBB, özellikle Gürcistan’da son aşamaya geldi.

Değer bazında ihracatımızın yüzde 53’ü, dış ticaret hacmimizin de yüzde 40’ıını nakliyesi karayolu ile gerçekleştiriliyor. Ayrıca ülkemize giriş-çıkış yapan toplam yolcuların da yüzde 30’dan fazlası kara gümrük kapılarını kullanıyor. Dolayısıyla sınır kapılarının etkin ve verimli hale getirilmesi, oldukça önemli bir konu.

 Bu gerçeğe rağmen Türkiye çok uzun yıllar sınır kapılarını ihmal etti. Özellikle yaz aylarında Almanya başta olmak üzere Batı Avrupa’dan gelen Türklerin oluşturduğu araç kuyrukları başta olmak üzere birçok noktada sıkıntılar yaşandı. Gerekli yatırımlar yapılmadığı için de bir süre sonra sınır kapıları Türkiye’nin büyüyen dış ticaretini karşılayamaz oldu.

 Hâlbuki hızla yükselen dünya ticaret hacmindeki artış nedeniyle, uluslar arası karayolu taşımacılarının sınır geçişlerinde harcadıkları sürenin azaltılması ve kapılarda verilen hizmetlerin kalite standartlarının yükseltilmesi, çok daha önemli hale gelmiş durumda.

 İşte bu noktada devreye Gümrük ve Turizm İşletmeleri (GTİ) girdi.

 TOBB, gümrük kapılarını yap – işlet – devret modeliyle yenileyip işletme girişimine İpsala’yla başlamış, başarı yakalayınca, GTİ kurulup, başata Kapıkule olmak üzere toplam 16 kapı için söz kesilmişti.

Aradan geçen zaman içinde Habur ve Cilvegözü gümrük kapılarının modernizasyonunu bitirip işletmeye açan GTİ, bir ay içinde Sarp, Kapıkule ve Hamzabeyli gümrük kapılarını da tam anlamıyla hizmete geçirmeyi hedefliyor.

 Şu ana kadar 200 milyon yatırım yapan GTİ, hedef büyüterek başta Bulgaristan ve Gürcistan olmak üzere yurt dışındaki sınır kapılarını da işletmek için görüşmelere başladı.

Kapıkule Şubat’ta açılıyor

 Söz konusu 16 kapı içinde kuşkusuz en önemlisi Kapıkule. Dünyada ikinci Avrupa’da ise birinci büyük kapı olan Kapıkule, yılda 400 bin araç ve 4 milyon yolcunun geçişine sahne oluyor.

Kara sınır kapılarından ülkemize giriş-çıkış yapan toplam araçların yüzde 35’i, toplam yolcuların ise yüzde 42’si Kapıkule gümrük kapısını kullanıyor. Bu yüzden Kapıkule, sınır kapılarının modernizasyonu projesinin en önemli aşaması olarak da anlatılabilir.

 Her ne kadar yatırım süresi uygulama sözleşmesinde 18 ay olarak yer almışsa da, Kapıkule yaklaşık 10 ay içinde yeni haline kavuşmuş olacak. Gümrük ve Turizm İşletmeleri Yönetim Kurulu Başkanı Arif Parmaksız, 10 aylık süre zarfında çok önemli işler yaptıklarını, bütün binaları yıktıktan sonra 68 bin metrekarelik kapalı alan inşa ettiklerini ve Kapıkule’nin görünümünü baştan sona değiştirdiklerini söylüyor.

 Peron sayısı arttı

 Kapıkule’de inşaat işleri, yüzde 98 bitmiş durumda. Parmaksız’ ın verdiği bilgiye göre yenileme sonrasında Kapıkule; Türkiye’ye giriş tarafında 13 yolcu ve 5 TIR peronu, çıkış tarafında 7 yolcu ile 6 TIR peronuna sahip olacak. Yani daha önce 5 olan TIR peronu sayısı 11’e çıkmış oldu.

Bu arada trafiği rahatlatmak ve yığılmaları önlemek için Kapıkule’de 250 bin metrekarelik bir TIR parkı yapılmasına da karar verilmiş. Bir ay içinde inşaatına başlanması planlanan projenin beş ayda tamamlanması hedefleniyor. Söz konusu projeyle şoförlerin sıra beklerken, ihtiyaçlarını gidermesi ve araçlarını bakıma alabilmesi amaçlanıyor.

İş imzaya kaldı

 Arif Parmaksız, modernizasyon çalışmalarının tek başına bir yere kadar yeterli olduğunu, eğer karşı tarafta sıkıntı varsa istenilen noktaya gelinemeyeceğini söylüyor ve örnek veriyor:

 ‘’Şimdi biz Kapıkule’yi oldukça modern bir hale getirdik. Kuyrukları sona erdirdik. Ama Bulgar tarafı da bizim gibi olmazsa, istediğimiz hız ve kaliteye ulaşamayız. Araçlar bizde takılmaz ama bu sefer Bulgar tarafında bekler. İşte bu yüzden karşı tarafın da modern olması gerek.’’

 İşte bu düşünce, GTİ’ yi uluslararası bir oyuncu yapma yolunda atılan ilk adım olmuş. Şu an Bulgaristan ve Gürcistan ile görüşmeler devam ediyor. Bulgaristan için görüşmelerin bir süre daha devam etmesi bekleniyor ama özellikle Gürcistan için önemli yol kat edilmiş durumda.

Sarp’ın açılışı Şubat sonunda

 Yapılacak anlaşmayla Sarp’ın karşısındaki sınır kapısı yap – işlet – devret modeliyle GTİ tarafından gerçekleştirilecek. Konuyla ilgili ayrıntılar iki hafta önce TOBB Başkanı Rifat Hisarcıklıoğlu’nun Gürcistan’a yaptığı gezi ile şekillenmiş. Son detaylar ise bu hafta Gürcistan heyetinin Türkiye’ye gelmesiyle belli olacak.

 Bu arada GTİ, Sarp kapısının resmi açılışını Şubat sonunda yapmayı planlıyor. Sarp sınır kapısından yılda 180 bin araç ile 1 milyon 300 bin yolcunun giriş yaptığına işaret eden Parmaksız, yapılan modernizasyon sonunda söz konusu sınır kapısının yılda toplam 500 bin araç ile 3 milyon yolcuya hizmet verebilir hale geleceğini belirtiyor.

Setur, işletmeciliğini yapıyor

 Gümrük ve Turizm İşletmeleri’nin açtığı Habur, Cilvegözü, Sarp, İpsala, Hamzabeyli ve Kapıkule sınır kapılarının gıda ve alışveriş işletmeciliğini Setur şirketine vermişti. Setur şu ana kadar Hamzabeyli ve Sarp dışında kalan yerlerde faaliyetlerini sürdürüyor. Kalan iki yerde ise 2009 içinde hizmete başlamayı planlıyor. Söz konusu beş noktada tüm üst yapı işletmeciliği Setur’a ait fakat Setur dilediğinde farklı şirketlerle anlaşma yapabilme hakkına sahip.

 Bunun bir örneği şu sıralar Kapıkule’de yaşanıyor. Setur Varan Konaklama ile anlaşarak Kapıkule’nin gıda işletmeciliğini son dönemde gıda konusundaki atılımıyla dikkatleri üzerine çeken Varan Konaklama’ya verdi. Setur Genel Müdürü Üstün Özbey, hedeflerini şöyle anlatıyor:

 ‘’Habur ve Cilvegözü’nden ticari olarak çok fazla beklentimiz yok. Ama çok güzel sınır kapıları yapıldı ve orada olmaktan mutluluk duyuyoruz. Kapıkule tabi en önemli nokta olacak. Tamamen bittiğinde birçok ülkenin havaalanından bile daha güzel bir işletme olacak. Kapıkule’de 15 bin metrekare kapalı alnımız var. Biz free-shop işletmesine başladık. Gıda ve diğer konularda ise çalışmalarımız sürüyor. Birden fazla şirketle işbirliğine gidebiliriz.’’